Utrecht kano

Kanokaart van Utrecht:

Kanoroute Harmelen

Over de Bijleveld, Heycop en de Leidse en Oude Rijn

Terug naar Alle Routes


Dit is een avontuurlijke kanoroute over de Bijleveld, de Heycop en de Leidse Rijn, met 4 of 5 overdraagpunten en één zeer lage duikerbrug. Letterlijk en figuurlijk hoogtepunt is de Hamtoren, een oude kasteeltoren van kasteel Den Ham uit de 13e eeuw.

Interessant is de geschiedenis van de Bijleveld en de Heycop. Klik hier als je meer wilt lezen over het ontstaan van de Bijleveld en de Heycop, en hoe het komt dat bij Wilnis en Kockengen ook waterlopen te vinden zijn met dezelfde namen. De Bijleveld bij Wilnis is onderdeel van de Bijleveld- en Gagelroute.

Deze route heb ik gevaren in April 2021.

Peter Kuiper


Direct naar Centrum Harmelen (nr.1), Dorpeldijk (nr.2), Spoorbrug (nr.3), Bijleveldweg (nr.4), Bijleveldkanaal (nr.5), Parkweg (nr.6), Bijleveldweg (nr.7), Dam bij spoortunnel (nr.8), Hamtoren (nr.9), Gemaal Vleuterweide (nr.10), Duikerbrug Heycop-Leidse Rijn (nr.11), Haanwijkersluis (nr.12),

Kaart: harmelen © basiskaart: OpenStreetMap

Lengte: 9.4 km. Je kunt de route eenvoudig langer maken door op de Leidse Rijn eerst richting Utrecht te varen, of op de Oude Rijn voorbij de Haanwijkersluis te varen, en weer terug.

Start: Aan de Joncheerelaan bij het begin van de Bijleveld in Harmelen. Het eindpunt is de aanlegplek aan de Dorpsstraat bij het begin van de Oude Rijn, naast de brug.

Obstakels: De route kent 4 of 5 overdraagpunten en een duikerbrug:
• Punt 2, Dorpeldijk: zeer eenvoudig overdragen
• Optie A: Punt 4, Bijleveldweg: rechtstreeks overdragen naar punt 7 (230 meter lopen)
• Optie B: Punt 6, Parkweg: lastige overdracht i.v.m. begroeiing bij instappen
• Optie B: Punt 7, Bijleveldweg: alleen uitstappen op privé terrein. Zonder toestemming wordt niet gewaardeerd!
• Punt 8, bij spoortunnel: lastig uitstappen i.v.m. riet
• Punt 10, Gemaal Vleuterweide: een wat langere overdracht (110 meter).
• Punt 11, Aansluiting Heycop-Leidse Rijn: zeer lage duikerbrug. Je moet kunnen liggen in de kano of kajak. Doorvaarthoogte ongeveer 40 cm.

PDF: klik hier om een pdf van deze route te downloaden.


Route:

Naar de kaart

1: Centrum Harmelen

De route begint in het gras naast de Bijleveld aan de Joncheerelaan in Harmelen. Op de foto zie je in de verte de stuw die de Bijleveld van de Leidse Rijn scheidt. Op het einde van de route zou je bij die stuw ook over kunnen dragen om weer op dit punt uit te komen.

Vaar de Bijleveld af en verlaat Harmelen.

Terugblik op Harmelen:

Mooi bakstenen brug die toegang geeft tot Huize Harmelen:


Naar de kaart

2: Dorpeldijk

Bij de Dorpeldijk moet je overdragen. Aan beide kanten van de Dorpeldijk is een lage wal met houten beschoeiing. Dit is de makkelijkste overdraagplek van de hele route, dus geniet ervan!

Onderweg kom je langs deze stevige betonnen brug. Het lijkt dat de architect ook bunkers in zijn portfolio heeft.


Naar de kaart

3: Spoorbrug

Middels deze brug passeer je de drukke spoorverbinding Utrecht-Gouda.

Na het spoor kom je langs een mooi stuk bos:

Onderweg op de Bijleveld:


Naar de kaart

4: Bijleveldweg

Bij punt 4 kun je overwegen om over te dragen naar punt 7. Dat is 230 meter lopen. Je voorkomt dan een lastige overdracht bij punt 6 en je voorkomt een uitstap bij punt 7 die over privé terrein (weiland) gaat. Instappen bij punt 7 is wel vanaf de openbare weg. Zie foto's bij betreffende punten.

Als je uit wilt stappen bij punt 4, doe dat dan bij deze brug (aan de linkerkant is de wal lager) en vervolg de weg lopend aan de rechterkant.

Direct na de brug:


Naar de kaart

5: Bijleveldkanaal

Als je je weg over de Bijleveld vervolgt, dan zie je na zo'n 300 meter een zijtak naar links. Deze loopt nu na zo'n 150 meter dood. Deze zijtak is het begin van het verderop gedempte Bijleveld kanaal.
Bij Kockengen, en verder tot aan Wilnis, bestaat het Bijleveld kanaal nog wel, vroeger liep dit kanaal van hier tot Nessersluis aan de Amstel, om het water van polder Bijleveld (ten zuiden van de Leidse Rijn) te lozen op de Amstel. Parallel aan dit kanaal lag de Heycop. Ook dat kanaal begon hier, enkele meters verwijderd van de Bijleveld, tot aan Kockengen, en van daar naar Breukelen aan de Vecht. Verderop richting Kockengen bestaat de Heycop ook nog steeds, parallel aan de Bijleveld. Het Heycop kanaal werd gegraven om de Heycop polder, ook ten zuiden van de Leidse Rijn, te lozen op de Vecht. Tussen deze 2 kanalen lag op deze plek een dam in de Bijleveld om het water uit beide polders gescheiden te houden. Lees hier verder om meer te weten over de geschiedenis van de Bijleveld en de Heycop en waarom ze ver weg op verschillende rivieren hun water kwijt moesten.

Dit is het begin van het verderop gedempte Bijleveld kanaal:

Na dit punt varen we nog steeds op de Bijleveld, maar vroeger was dit dus onderdeel van de watergang die toen Heycop heette.

Gedurende de hele route kom je onderweg veel langs agrarische bedrijven. De boerderij rechts is bij punt 6 op de kaart.


Naar de kaart

6: Parkweg

Met de houvast van een paar stevige graspollen is uitstappen hier op dit overstappunt aan de Parkweg nog wel te doen.

Instappen aan de andere kant van het kleine huisje is lastiger vanwege de begroeiing. Misschien kun je vragen of je op het privé terrein van de bewoners in mag stappen. Dat zou makkelijker zijn.

Vervolg de Bijleveld tot aan het volgende overdraagpunt.


Naar de kaart

7: Bijleveldweg

Uitstappen bij punt 7, bij de Bijleveldweg, is zowel links als rechts van de Bijleveld op privé terrein. Zonder toestemming van de boer wordt dit niet gewaardeerd.

Instappen aan de andere kant van de Bijleveldweg is wel op openbaar terrein. Helemaal rechts op de foto zijn we ingestapt.

Je vervolgt de Bijleveld en komt dan langs het spoor.


Naar de kaart

8: Dam bij spoortunnel

Na enige tijd kom je bij een tunnel onder het spoor, maar hier moet je niet doorheen. Ga hier uit het water, wat wel lastig is met al het riet.

Kijk ondertussen even naar de treinen die regelmatig langs komen:

Aan de andere kant van de dam gaat de Bijleveld weer verder langs het spoor. Stap hier in en vervolg je weg.


Naar de kaart

9: Hamtoren

Bij punt 9 aangekomen kun je rechtsaf onder het spoor door, maar ga eerst linksaf onder de loopbrug door, en direct rechts aanhouden om naar de Hamtoren te varen. Tussen de bomen is de toren al te zien.

Na zo'n 200 meter kom je bij de Hamtoren uit.

De Hamtoren is de resterende toren van kasteel Den Ham, waarvan het eerste onderdeel rond 1225 gebouwd moet zijn. Tegenwoordig woont en werkt Bløf-toetsenist Bas Kennis in de Hamtoren, die het prachtig heeft laten restaureren. Lees hier alles over de oude en recente geschiedenis van de Hamtoren.

Draai om, vaar terug naar het spoor en ga onder het spoor door. De foto hieronder is genomen vanaf de zuidkant van het spoor. Vanaf hier vaar je over de Heycop.


Naar de kaart

10: Gemaal Vleuterweide

Na enige tijd kom je bij Gemaal Vleuterweide aan. Dit is een wat langere overdracht. Als je alleen bent, zorg dan dat je een kanokarretje bij je hebt.

Uitstapplek:

Steek de weg over, loop over dit bruggetje tot voorbij Gemaal Vleuterweide met een automatisch schoonschep-systeem. Schuif aan de rechterkant direct na het gemaal met een Himalaya start het water in. Dat gaat hier heel goed!

Vervolg je weg over de Heycop. Deze gaat hier langs de rand van Vleuten-De Meern tot aan de Leidse Rijn.


Naar de kaart

11: Duikerbrug Heycop-Leidse Rijn

Je komt uit bij deze lage duikerbrug waar je onderdoor moet om op de Leidse Rijn te komen. Je moet hiervoor wel plat in de kano of kajak kunnen liggen. De eerste buis is het laagst. Hierna is de rest van de duikerbrug iets minder laag en kun je met je hoofd net boven de kajak nog net een beetje peddelen of jezelf afduwen.

Eenmaal op de Leidse Rijn heb je alle obstakels gehad. Ga hier naar rechts om terug te varen naar Harmelen.

Varend over de Leidse Rijn zie je in de verte al de kerktoren van Harmelen.

In Harmelen aangekomen zie je rechts de Bijleveld achter een stuw. Daar was de route begonnen.

Je zou hier rechts van de stuw over kunnen dragen, maar leuker is om eerst Harmelen in te varen. Bovendien is in Harmelen na de brug een aanlegplek, dus je hoeft helemaal niet meer over te dragen.

Brug bij punt 1 in Harmelen. Hier onder de brug gaat de Leidse Rijn over in de Oude Rijn. Deze foto is genomen vanaf de aanlegplek voorbij de brug.

De Oude Rijn in Harmelen is een mooi stuk van de route!

Kaaspakhuis uit 1888 in neo-renaissancestijl. Overigens werd het na één jaar al gebruikt als meelmaalderij en later als metaalwarenfabriek. Er hebben dus weinig kazen in gelegen!

Moderne grote huizen op palen in de Oude Rijn:


Naar de kaart

12: Haanwijkersluis

Aan het einde van Harmelen kom je uit bij de Haanwijkersluis. De route gaat niet verder dan hier, maar als je wilt, kun je hier overdragen en verder gaan. Net buiten Harmelen loopt de Oude Rijn langs een drukke provinviale weg (N198) tot aan Woerden en verder.

Vroeger was hier een dam in de Oude Rijn om het water uit polder Bijleveld te laten stromen naar de Bijleveld en van daaruit helemaal naar de Amstel. Zie ook de geschiedenis van de Bijleveld en de Heycop.

De Haanwijkersluis vanaf de andere kant:

Ga terug naar de aanlegplek bij het begin van de Oude Rijn, bij punt 1. Hier eindigt de route.


Ik ben benieuwd naar jouw ervaringen met deze route. Mocht je een mooie foto hebben die ik op deze site mag gebruiken (het liefst liggend formaat en vanaf het water gemaakt), dan ontvang ik die graag!
Veel peddel-plezier!
Peter Kuiper

Kanos